Diễn đàn Sachxua.net
02/09/2014, 18:41:40 *
Chào Khách. Bạn có thể đăng nhập hoặc đăng ký.

Đăng nhập với Tên truy nhập, Mật khẩu và thời gian tự động thoát
Tin tức:
 
   Trang chủ diễn đàn   Trợ giúp Tìm kiếm Đăng nhập Đăng ký  
Trang: [1] 2   Xuống
  In  
Tác giả Chủ đề: Về vấn đề từ ghép và từ láy  (Đọc 16840 lần)
0 Thành viên và 1 Khách đang xem chủ đề.
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« vào: 24/05/2009, 20:34:35 »
Logged

Vầng, các bác đã có nhời nên em làm cái topic này
Đầu tiên thì cần biết 1 khái niệm đó là "từ nhiều tiếng". "từ nhiều tiếng" là tất cả các từ có từ 2 tiếng trở lên như xe đạp, châu chấu, lung linh,..., nói như kiểu tin học thì ở giữa chúng phải có ít nhất một dấu "space".
Có sự gây tranh cãi là vs định nghĩa trên thì sẽ có công thức "từ + từ = từ (nhiều tiếng)" mà công thức này có vẻ không ổn vì "từ + từ" phải ra 1 đơn vị ngôn ngữ to hơn từ chứ, cụ thể là "ngữ" (ví dụ từ "xe" + từ "đạp" thì ra ngữ "xe đạp). Vầng, đây là vấn đề chuyên môn không chém sâu thêm
Quay lại với "từ nhiều tiếng", như định nghĩa trên ta có thể thấy "từ nhiều tiếng" bao gồm 2 hiện tượng các bác thắc mắc là "từ ghép" và "từ láy". Phương pháp để tạo ra từ nhiều tiếng là phương thức "láy" và "ghép" tương đương với chúng là "từ láy" và từ ghép"
1 Phương thức ghép : các tiếng được ghép theo 1 trong 2 quan hệ cú pháp cơ bản là
Quan hệ đẳng lập : binh lính, mua bán,...
Quan hệ chính phụ, gồm 3 kiểu nhỏ
- Chính phụ hạn định : thư viện, nhà văn
- Chính phụ chi phối : ái quốc
- Chính phụ bổ sung : cải tiến
2 Phương thức láy Tiếng thứ 2 lặp lại tiếng thứ nhất theo quan hệ âm thanh hoàn toàn hoặc bộ phận  mà thanh điệu của chúng có âm vực giống nhau
Láy hoàn toàn : chôm chôm, châu chấu,...
Láy vần
- Láy vần : Lúng túng, lênh khênh,...
- Láy âm đầu : nhỏ nhẹ,....
Ngoài ra còn phân từ láy theo đặc điểm  là láy có tiếng gốc (lưa thưa) và từ láy không có tiếng gốc (lơ thơ)
Còn vấn đề phân biệt từ nhiều tiếng và ngữ em sẽ viết sau
Các bác cần gì em sẽ chém sau

Đối với bài viết này, 1 thành viên cảm ơn!
« Sửa lần cuối: 28/05/2009, 02:09:30 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
goose
Admin
*****
Offline Offline

Bài viết: 2,739



WWW
« Trả lời #1 vào: 24/05/2009, 20:37:08 »
Logged

"chùa chiền", "xe cộ", "cá mú", "gà qué"... là loại từ gì hả bạn?
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #2 vào: 24/05/2009, 20:44:44 »
Logged

"chùa chiền", "xe cộ", "cá mú", "gà qué"... là loại từ gì hả bạn?
đều là từ ghép hết bác ah, là loại từ ghép đẳng lập

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
mien ngoc
****
Offline Offline

Bài viết: 279


« Trả lời #3 vào: 27/05/2009, 17:42:52 »
Logged

Rất cám ơn bạn về phần giải thích nêu trên. Xin phép nêu một số ý kiến sau:
1. Một số quy ước: (do Miên ngọc là dân ngoại đạo của ngành ngôn ngữ học) nên xin đưa ra một số quy ước sau:
a. Từ ghép và từ láy là những từ có ít nhất hai âm tiết hoặc hai từ tố.
b. Từ ghép: là từ mà các từ tố đều có nghĩa. Vd: học sinh.
c. Từ láy: là từ có dạng thức láy và ít nhất có một từ tố không có nghĩa. Vd: học hiếc (thằng bé chỉ ham chơi chứ có học hiếc gì !), trong đó hiếc: không có nghĩa.
d. Những từ láy giả hiệu: tuy có dạng thức láy nhưng các từ tố đều có nghĩa, thực chất đó là từ ghép. Vd bạn đưa ra: chùa chiền có dạng thức láy nhưng 2 từ tố đều có nghĩa.
Từ láy giả hiệu này là do:
- Ngẫu nhiên có dạng thức láy;
- Có thể có yếu tố ngoại lai;
- Hiện tượng mờ nghĩa;
- Hiện tượng đồng hoá ngữ âm...
b. Đặt vấn đề: làm sao biết được những từ láy giả hiệu ?
c. Ý kiến của chuyên gia: xem Vương Lộc, Lê Ngọc Trụ, Hoàng Văn Hành, Phan Ngọc, Nguyễn Đức Tồn, Lê Xuân Thại, Trần Trí Dõi, Nguyễn Văn Khang, Nguyễn Bạt Tuỵ, An Chi, Nguyễn Hy Vọng, Lê Trung Hoa, Cao Tự Thanh, Hà Quang Năng.. (trong thư viện VNNH có đủ).
Ngày GS Hoàng Văn Hành (GS) còn tại thế, mien ngoc có hỏi GS vấn đề này. GS cho biết: đây là vấn đề ông rất quan tâm, nhưng chưa thể giải quyết dứt điểm vì cần thời gian (nên khi tái bản Từ điển từ láy tiếng Việt ông vẫn giữ lại một số từ láy giả hiệu). Tiếc là ông mất, nên xin hỏi học trò của ông vậy (hậu sinh khả uý mà).
d. Vì sao cần phân biệt từ láy (chính hiệu) và từ láy giả hiệu:
- Giải quyết vấn đề từ nguyên (giúp cho ntd sau này);
- Giải quyết vấn đề chính tả (từ láy chính hiệu tuân thủ đúng Luật Nguyễn Đình, còn từ láy giả hiệu thì không).
e. Rốt cục: xin hỏi bạn làm thế nào biết đó là từ láy giả hiệu, như:
- Say xỉn: (ghép) xỉn là phương ngữ TQ, ngày nào anh chồng cũng say xỉn
- Đáo để:  (ghép) gốc Hán, nó là tay đáo để
- Xem xem: (ghép) gốc Anh, hai bài viết cũng xem xem như nhau
- Ngây ngất: (ghép) ngây người như bị ngất
- Tang tóc: (ghép) để tang để tóc
...
Rất mong bạn nghiên cứu thêm và trả lời giúp. Đây là vấn đề rất lý thú, mong sự góp ý của mọi người.
« Sửa lần cuối: 30/05/2009, 17:14:22 gửi bởi mien ngoc »
goose
Admin
*****
Offline Offline

Bài viết: 2,739



WWW
« Trả lời #4 vào: 27/05/2009, 22:17:04 »
Logged

đều là từ ghép hết bác ah, là loại từ ghép đẳng lập

Đọc trả lời của Minh và của bác mien ngoc, Gâu có tra lại mấy từ "sá" (trong "đường sá"), "chiền" ("chùa chiền") mới biết đây đều là những từ có nghĩa tương tự với từ gốc (đường ~ sá, chiền ~ chùa). Nhưng "cộ" (xe cộ), "mú" (cá mú), "qué" (gà qué) thì chưa tra thấy. Nhờ bạn tra giúp nghĩa của mấy từ này nhé  Grin Thank u!
AloneGalaxy
***
Offline Offline

Bài viết: 209



« Trả lời #5 vào: 27/05/2009, 23:02:53 »
Logged

Nhưng "cộ" (xe cộ), "mú" (cá mú), "qué" (gà qué) thì chưa tra thấy. Nhờ bạn tra giúp nghĩa của mấy từ này nhé  Grin Thank u!
Hình như em có đọc ở đâu đó từ '' gà qué'' ''cá mú '' ''nắng nôi'' ..là từ ghép giữa tiếng việt và Mường thì phải ?!

-- Hạnh phúc lang thang --
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #6 vào: 28/05/2009, 00:46:43 »
Logged

Vầng em sẽ cố gắng có 1 bài phúc đáp ra tấm ra món để đòi quà của bác mien ngoc
Trước mắt trả lời chị goose đã
Chúng ta thấy rõ rằng trong tiếng việt có 1 lượng từ vựng không nhỏ là từ ghép trong đó có 1 yếu tố rất rõ nghĩa và 1 yếu tố "vô nghĩa". Hiện tượng này thuộc về vấn đề lịch sử từ vựng.
Tiếng việt có nguồn gốc hỗn hợp từ ngôn ngữ Nam Á và Tày - Thái (đến nay vẫn chưa xác định được nguồn gốc nào trội hơn và nguồn gốc nào ảnh hưởng sớm hơn) sau đó tiếp thu 1 lượng từ khổng lồ từ TQ, đến nay vẫn dc quen gọi là từ Hán - Việt, tiếp tục tiếp nhận ngôn ngữ Khmer khi có sự mở rộng vào Nam và cuối cùng là tiếng Pháp + một chút tiếng Anh. Chính lịch sử phức tạp ấy làm cho từ vựng TV có nhiều vấn đề chưa lí giải dc, cũng như 1 số hiện tượng khó có thể truy nguyên 1 cách chính xác tuyệt đối về măt lịch sử.
Xét từ góc độ lịch sử từ vựng các hiện tượng mà chị goose đưa ra thuộc về 5 loại hiện tượng chính
- Tiếp nhận ngôn ngữ Tày - Thái và Nam Á ("tre pheo", trong đó pheo = tre trong tiếng Mường)
- Tiếp nhận tiếng Hán ("đường sá", sá = đường trong tiếng Hán cổ, chú ý rằng tiếng Hán Việt chủ yếu chịu ảnh hưởng của tiếng Hán trước đời Đường, còn tiếng Hán hiện đại lại mang nhiều nét của tiếng Hán Minh - Thanh)
- Tiếp nhận tiếng Khmer (hiện tượng này tương đối ít, khó xác định)
- Một số thay đổi từ vựng liên quan đến phương ngữ ("gà qué", qué = gà trong 1 số phương ngữ miền Trung)
- Một số từ Việt cổ đến nay không dùng nữa ("chợ búa", búa = cái mom sông, nơi ngày xưa người ta hay họp chợ, từ búa đến nay gần như không được sử dụng với nghĩa cổ này)
Ngoài ra còn 1 bộ phận từ tiếng Pháp nhưng nó liên quan đến phạm trù từ vay mượn, sẽ bàn đến sau
Như vậy các từ kia, xét về mặt lịch sử, đều bao gồm 2 thành tố "có nghĩa"
Cái cần quan tâm là tại sao dùng 1 từ "chùa" là đủ, sao người ta cứ quen nói "chùa chiền", sao cái yếu tố "vô nghĩa" còn lại lại không bị tiêu biến
Hiện tượng này được giải thích là: đặc điểm dân cư VN là các tộc người đan xen nhau, khi cùng lao động sinh sống trên 1 mảnh đất, họ cố gắng "học thuộc" 1 số từ vựng quen thuộc của tộc ng` quần cư với mình, hoặc "thuộc" 1 số phương ngữ của vùng đất bên cạnh , để tiện bề giao dịch đối thoại (cho nên không phải ngẫu nhiên mà các từ đều là các danh từ quen thuộc, phổ biến), lâu dần mà các từ đó nhập hệ vào tiếng việt. Hoặc có thể do, họ đã "mượn" 1 số từ của tộc người/lãnh thổ bên cạnh rồi sau đó mới sáng tạo ra từ của riêng mình, nhưng vẫn ko "nỡ" bỏ các từ cũ đi, do vấn đề văn hóa hay lịch sử.
Trong trường hợp tiếng Hán thì đó vừa là 1 sự "cưỡng bức" văn hóa từ TQ, lại vừa là sự sáng tạo của nhân dân ta

Còn trường hợp tiếng việt cổ, thì đó là do các từ "cổ" đó bị bỏ đi trong các liên kết từ vựng của mình trong quá trình phát triển ngôn ngữ, nhưng không hiểu vì lí do gì mà chúng vẫn được giữ gìn trong 1 số rất ít liên kết với từ khác (ví dụ "chợ búa" là điển hình), có thể là do tần suất của chúng được sử dụng đặc biệt lớn trong số ít liên kết đó, mà nhờ thế chúng được giữ lại 1 cách "hạn chế" trong kho từ vựng, tất nhiên các từ này sẽ có nguy cơ bị xóa sổ hoàn toàn
Nhìn chung là thế, các bác cứ cho ý kiến, bác mien ngoc đợi em trả lời thấu đáo bác sau nhé

Đối với bài viết này, 1 thành viên cảm ơn!
« Sửa lần cuối: 28/05/2009, 11:17:40 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
kmath
Trí Ngủ biết bơi
*******
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 2,749


Phong lưu công tử đa xuân tứ


WWW
« Trả lời #7 vào: 30/05/2009, 07:59:45 »
Logged

Trong các từ sau có từ nào là từ láy ko bác minh062000 ơi:

Buồn bực, cau có, đong đưa, e ấp, gay go, hát hò, í ới, kèn kẹt, lèm bèm, mướt mát, nơm nớp, ong ong, phe phẩy, quàng quạc

Xin ví dụ trước để đọc lý thuyết sau ạ Tongue

Blog cầu treo (cheo leo từng mái chèo) http://khanhnq1987.wordpress.com/
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #8 vào: 30/05/2009, 11:57:05 »
Logged

Trong các từ sau có từ nào là từ láy ko bác minh062000 ơi:

Buồn bực, cau có, đong đưa, e ấp, gay go, hát hò, í ới, kèn kẹt, lèm bèm, mướt mát, nơm nớp, ong ong, phe phẩy, quàng quạc

Xin ví dụ trước để đọc lý thuyết sau ạ Tongue

Trừ "buồn bực", "hát hò" (giống kiểu "binh lính") không phải từ láy, các từ còn lại đều là từ láy (từ "đong đưa" e ko chắc lắm)
"Ong ong"  là "ngữ láy" (chắc 90%)  Grin
Phe phẩy thì bác để em nghĩ đã
e ấp và í ới phải dùng tiêu chí ngữ âm mới nhận dạng là từ láy dc  Grin
« Sửa lần cuối: 30/05/2009, 11:58:39 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
mien ngoc
****
Offline Offline

Bài viết: 279


« Trả lời #9 vào: 05/06/2009, 11:42:41 »
Logged

Trừ "buồn bực", "hát hò" (giống kiểu "binh lính") không phải từ láy, các từ còn lại đều là từ láy (từ "đong đưa" e ko chắc lắm)
"Ong ong"  là "ngữ láy" (chắc 90%)  Grin
Phe phẩy thì bác để em nghĩ đã
e ấp và í ới phải dùng tiêu chí ngữ âm mới nhận dạng là từ láy dc  Grin
Thật thú vị khi nhà toán học hỏi nhà ngữ học về ngôn ngữ học.  Smiley
Tuy nhiên mình xin có ý kiến sau:
- Theo các nhà ngôn ngữ học những từ sau là từ ghép (xin đọc thêm tác giả có tên kèm theo):Buồn bực (Hoàng Văn Hành); gay go (Đỗ Hữu Châu); cau có, e ấp, nơm nớp (Lê Gia).
- phe phẩy: ghép áp phe và phết phẩy;
- mướt mát: ghép mướt rượt và mát mẻ;
- đong dưa: vốn là đòng đưa (bị đồng hoá ngữ âm).
Các từ mô phỏng âm thanh: í ới, kèn kẹt, quàng quạc... coi như là từ láy. Riêng ngữ láy là gì xin bạn giảng thêm.
Hổm rày không thấy chủ topic đăng đàng giải thích, chắc do bận học ?

[Posted by 222.253.247.178 via http://algart.net/ww This is added while posting a message to avoid misuse.
Try: http://webwarper.net/webwarper.exe Example of viewing: http://webwarper.net/ww/~av/www.sachxua.net/forum/index.php/topic,1075.0/topicseen.html ]
« Sửa lần cuối: 08/06/2009, 11:14:42 gửi bởi mien ngoc »
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #10 vào: 08/06/2009, 00:17:36 »
Logged

Bác mien ngoc đợi em đến 15/6 e trả lời nhé  :d xin lỗi bác nha  Kiss

Đối với bài viết này, 1 thành viên cảm ơn!

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #11 vào: 13/06/2009, 11:24:44 »
Logged

Trả lời bác mien ngoc trước 2 hiện tượng bác có nêu ra

1 "học hiếc" đây thực chất không phải hiện tượng của từ vựng mà 1 là hiện tượng ngữ âm, gọi là hiện tượng "iêc hóa". Chỉ cần ghép bất kì phụ âm đầu nào của 1 tiếng với vần "iêc" là ta có 1 cụm mang tính phủ định, giễu cợt, chê bôi (học hiếc, làm liếc, sờ siếc, nhầm nhiếc, đọc điếc,...). Như vậy không cần cho hiện tượng này vào việc phân loại từ láy/ghép vì nó đơn thuần là vấn đề ngữ âm

2 Bác đưa ra hiện tượng " Xem xem: (ghép) gốc Anh, hai bài viết cũng xem xem như nhau" (hình như phải là xêm xêm - same chứ nhỉ). Đây là  hiện tượng của khẩu ngữ tự nhiên, chỉ cần nói 1 tiếng lặp lại 2 lần (cao cao, gầy gầy, cỡ cỡ, khoảng khoảng, mờ mờ, xinh xinh,...) là tạo nên 1 cụm mang nghĩa nghi vấn/ ước chừng so với từ gốc của nó. Cách dùng từ này được dùng đặc biệt nhiều trong nói năng hàng ngày khi mà độ chính xác trong việc miêu tả/nhận định không cao

Xử lí cụm này tương đối khó vì 3 phương án đều ko hợp lí lắm
- Cho nó là 2 từ đơn là không ổn vì làm tiêu biến nét nghĩa nghi vấn/ ước chừng
- Cho nó là 1 từ láy cũng ko hay vì nó lặp chỉ để tạo nghĩa chứ không phải vì quan hệ về mặt âm giữa 2 từ tố
- Cho nó là 1 từ ghép cũng ko ổn vì 2 từ tố quan hệ về nghĩa với nhau ko theo quan hệ đẳng lập hay chính phụ

Vì thế các cụm này (xinh xinh, chán chán, ốm ốm,được được,....) nên được gọi là "ngữ láy" vì không dùng quan điểm "từ" để giải quyết được. Cụ thể cái món ngữ láy thế nào thì để sau vậy Cheesy

Nói chung dùng quan điểm truyền thống về "từ" của chúng ta rất khó giải quyết triệt để những vấn đề kiểu từ ghép / láy, một quan điểm rất thú vị là của Nguyễn Thiện Giáp  là không có cái gọi là "từ ghép", "từ láy" sẽ giải quyết triệt để hơn, em lại phải hẹn các bác sau Cheesy

Đối với bài viết này, 1 thành viên cảm ơn!
« Sửa lần cuối: 15/06/2009, 23:01:06 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
mien ngoc
****
Offline Offline

Bài viết: 279


« Trả lời #12 vào: 14/06/2009, 08:40:45 »
Logged

Xin cám ơn bài trả lời của bạn. Mình rất vui vì vẫn còn có nhiều bạn trẻ thiết tha với tiếng Việt như bạn.
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #13 vào: 15/06/2009, 22:54:51 »
Logged

Rất cám ơn bạn về phần giải thích nêu trên. Xin phép nêu một số ý kiến sau:
1. Một số quy ước: (do Miên ngọc là dân ngoại đạo của ngành ngôn ngữ học) nên xin đưa ra một số quy ước sau:
a. Từ ghép và từ láy là những từ có ít nhất hai âm tiết hoặc hai từ tố.
b. Từ ghép: là từ mà các từ tố đều có nghĩa. Vd: học sinh.
c. Từ láy: là từ có dạng thức láy và ít nhất có một từ tố không có nghĩa. Vd: học hiếc (thằng bé chỉ ham chơi chứ có học hiếc gì !), trong đó hiếc: không có nghĩa.
d. Những từ láy giả hiệu: tuy có dạng thức láy nhưng các từ tố đều có nghĩa, thực chất đó là từ ghép. Vd bạn đưa ra: chùa chiền có dạng thức láy nhưng 2 từ tố đều có nghĩa.
Từ láy giả hiệu này là do:
- Ngẫu nhiên có dạng thức láy;
- Có thể có yếu tố ngoại lai;
- Hiện tượng mờ nghĩa;
- Hiện tượng đồng hoá ngữ âm...
b. Đặt vấn đề: làm sao biết được những từ láy giả hiệu ?
c. Ý kiến của chuyên gia: xem Vương Lộc, Lê Ngọc Trụ, Hoàng Văn Hành, Phan Ngọc, Nguyễn Đức Tồn, Lê Xuân Thại, Trần Trí Dõi, Nguyễn Văn Khang, Nguyễn Bạt Tuỵ, An Chi, Nguyễn Hy Vọng, Lê Trung Hoa, Cao Tự Thanh, Hà Quang Năng.. (trong thư viện VNNH có đủ).
Ngày GS Hoàng Văn Hành (GS) còn tại thế, mien ngoc có hỏi GS vấn đề này. GS cho biết: đây là vấn đề ông rất quan tâm, nhưng chưa thể giải quyết dứt điểm vì cần thời gian (nên khi tái bản Từ điển từ láy tiếng Việt ông vẫn giữ lại một số từ láy giả hiệu). Tiếc là ông mất, nên xin hỏi học trò của ông vậy (hậu sinh khả uý mà).
d. Vì sao cần phân biệt từ láy (chính hiệu) và từ láy giả hiệu:
- Giải quyết vấn đề từ nguyên (giúp cho ntd sau này);
- Giải quyết vấn đề chính tả (từ láy chính hiệu tuân thủ đúng Luật Nguyễn Đình, còn từ láy giả hiệu thì không).
e. Rốt cục: xin hỏi bạn làm thế nào biết đó là từ láy giả hiệu, như:
- Say xỉn: (ghép) xỉn là phương ngữ TQ, ngày nào anh chồng cũng say xỉn
- Đáo để:  (ghép) gốc Hán, nó là tay đáo để
- Xem xem: (ghép) gốc Anh, hai bài viết cũng xem xem như nhau
- Ngây ngất: (ghép) ngây người như bị ngất
- Tang tóc: (ghép) để tang để tóc
...
Rất mong bạn nghiên cứu thêm và trả lời giúp. Đây là vấn đề rất lý thú, mong sự góp ý của mọi người.

(+/-) nghĩa là (có/không) (được/ko được chấp nhận)

Về mặt thực chất, tiêu chí của bác mien ngoc có thể sắp xếp 1 cách hợp lí và rõ ràng hơn như sau
Từ trong tiếng việt chia làm 4 loại lớn nếu dựa vào tiêu chí (+/-) quan hệ về nghĩa và (+/-) quan hệ về âm (quan hệ về âm gọi là láy)
Loại 1 : có quan hệ nghĩa, không có quan hệ về âm (sách vở, chiến đấu, tàu bè, quân lính,…)
Loại 2 : có quan hệ nghĩa, có quan hệ âm (nhân dân, đi đứng, chùa chiền, giành giật,…)
Loại 3 : không có quan hệ về nghĩa, có quan hệ về âm (róc rách, nhầm nhọt, dớ dẩn, đo đỏ, sáo sậu,…)
Loại 4 : không có quan hệ nghĩa, ko có quan hệ âm (rất ít, chủ yếu là từ ngoại lai, từ mượn)

Như vậy tiêu chí bác miên ngoc đưa ra thì từ ghép là loại 1 và loại 2. Vì cả 2 từ tố đều có nghĩa, thì các nghĩa đó phải quan hệ với nhau để người ta ghép lại thành từ ghép (chẳng hạn không ai ghép “chó” với “gái” thành từ “chó gái” cả). Và nguyên tắc cấu tạo từ ở đây là ưu tiên quan hệ về nghĩa trước, quan hệ về âm chỉ là “ngẫu nhiên” xuất hiện (trong khi đó ở từ láy, quan hệ âm là vấn đề sống còn của cấu tạo từ, chính là cái quyết định tại sao từ tố “vô nghĩa” kia dc phép tồn tại)

Loại 3 là từ láy vì theo bác mien ngoc cần ít nhất 1 từ tố ko có nghĩa, mà đã không có nghĩa thì làm sao có quan hệ về nghĩa
Loại 4 không tính đến

Vậy vấn đề “từ láy giả hiệu” thực sự nằm ở loại 2, chính xác là nằm ở vấn đề(+ / -) quan hệ nghĩa, vì quan hệ âm nhìn cái là thấy. Cụ thể hơn là làm cách nào để chỉ ra 1 từ tố (+/-) nghĩa  để xác định nó có phải từ láy hay không

Như vậy rõ ràng từ lĩnh vực từ vựng, chúng ta đã tót sang lĩnh vực ngữ nghĩa
« Sửa lần cuối: 16/06/2009, 09:00:16 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
minh062000
Đệ tử của Hitler
*****
Offline Offline

Giới tính: Nam
Bài viết: 819


Sinh viên nghèo, ngồi đọc sách, chờ cưới vợ


« Trả lời #14 vào: 15/06/2009, 23:02:27 »
Logged

Để giải quyết triệt để vấn đề này, ta sẽ dùng tiếng độc lập và tiếng không độc lập
Nói 1 cách đơn giản, tiếng độc lập là tiếng đứng 1 mình thì ai cũng hiểu được, không nhất thiết phải đi cùng một cụm từ nào mới mang nghĩa (hay còn gọi là từ đơn)
Ví dụ : học, hỏi, xem, biết, chó, mèo, đồi, núi, sắt, thép, trai, gái,…
Tiếng không độc lập thì ngược lại, bắt buộc phải đi cùng 1 từ nào đó mới có nghĩa
Ví dụ : dãi (dễ dãi), hy (hy sinh), mẽ (mạnh mẽ), chiền (chùa chiền)

Cách xác định tiếng (+/-) độc lập là đặt trong lời nói thường ngày
Ví dụ:  học (độc lập) và hành (không độc lập)
-   Minh đang làm gì?
Minh đang học hành (+)
Minh đang học (+)
Minh đang hành (-)

Ngôn (không độc lập) và ngữ (không độc lập)

-   Minh học gì ?
Minh học ngôn ngữ (+)
Minh học ngôn (-)
Minh học ngữ (-)

Một số từ phải đặt trong bối cảnh mới biết là độc lập hay không

Ví dụ:  sĩ (trong sĩ diện) độc lập , sĩ (trong viện sĩ) không độc lập

-   Minh có tính gì ?
Sĩ diện (+)
Sĩ (+)

-   Minh làm nghề gì ?
Viện sĩ (+)
Sĩ (-)

Kết hợp với tiêu chí có nghĩa hay không ta chia tiếng trong tiếng việt làm 4 loại
Loại 1 độc lập có nghĩa (cây, chó, mèo, học, xem, đá,…) Hầu hết là từ thuần Việt
Loại 2 Không độc lập có nghĩa (hy, ái, quốc,vấn, chiền, mú, …) Hầu hết là từ Hán Việt, từ việt cổ bị tiêu biến nghĩa
Loại 3 Không độc lập không có nghĩa (mà, cả, sắng, dãi, róc,…)
Loại 4 Độc lập không có nghĩa (không có)

Như vậy trong từ chỉ cần xác định có tiếng loại 3 hay không. Nếu có thì chắc chắn không phải từ ghép, mà là từ láy
Tiêu chí độc lập hay không được mình lồng vào ở đây, một mặt giúp tách 1 lượng lớn từ hiển nhiên có nghĩa, mặt khác nó cho ta dễ thấy tiếng  Hán - Việt không tham gia vào cấu tạo từ láy ví nó là loại tiếng 2 (nhân dân là từ ghép),mặt khác phương pháp dùng bối cảnh  để xác định tiếng đó có độc lập hay không giúp ta giải quyết các hiện tượng kiểu "róc rách" trong đó, thực chất "rách" không có nghĩa (chứ không phải cái áo rách)

Đối với bài viết này, 1 thành viên cảm ơn!
« Sửa lần cuối: 15/06/2009, 23:51:04 gửi bởi minh062000 »

Tôi có 1 ham muốn ham muốn tột bậc, đó là đã tìm đầu sách nào là ngay hôm sau phải có người mang đến zzz
Trang: [1] 2   Lên
  In  
 
Chuyển tới:  

SACHXUA.NET © 2008
Powered by SMF 1.1.16 | SMF © 2006-2008, Simple Machines